Essays

De balans-loop, zelf-hulp brochure voor de loopproblemen bij Parkinson

Home - Columns - Politiek en maatschappij - Filosofie en psychologie - Wetenschap - Cursussen - Computer - Diversen | Printversie

(nautische historie zeiltijd - historie stoomtijd - zeilcursus - motorbootcursus - evolutieleer - evolutie mens - groepsgedrag)


Naar de brochure voor hulpverleners

(Source Wikimedia Commons - Verantwoording/Acknowledgement) Naar een schets van Sir William Richard Gowens, neuroloog, 1886 De rechter figuur toont waar ik heen wil: Met het gestrekt naar voren plaatsen van het zwaaibeen komt het zwaartepunt van het lichaam minder boven de vóórvoet te liggen en heeft u bovendien de neiging zich op te richten. Wat is lopen eigenlijk? Lopen bestaat in wezen uit een gecontroleerde voorwaartse valbeweging. Wij laten ons bij het lopen over het standbeen heen vallen en vangen de ingezette val op met het voorwaarts zwaaiende been dat op zijn beurt als het nieuwe standbeen de valbeweging onderhoudt. Als alles goed gaat tenminste... Met het toenemen van de vergrijzing komen wij op straat steeds vaker mensen tegen met Parkinson- achtige klachten, met een onzekere aarzelende gang en een voorovergebogen lichaam dat bijna geheel wordt gedragen door de vóórvoet. Zij lopen zichtbaar kans voorover te vallen, wat in combinatie met slecht ontwikkelde beschermingsreflexen en toenemende osteoporose ernstige gevolgen kan hebben. In feite zetten zij hun zwaaibeen te vroeg neer, dus niet ver genoeg naar voren. Therapie. De behandeling begint natuurlijk bij fysiotherapie waar men een analyse van de problemen maakt en balans en conditie op peil zal brengen met speciaal op uw behoeften en mogelijkheden afgestemde oefeningen. Als u een probleem heeft met de voorwaartse balans, d.w.z. als u zo wankel op uw vóórvoet staat dat u voorover dreigt te vallen, kunt u proberen te leren lopen op een manier die het rendement en de veiligheid van het lopen waarschijnlijk zal verhogen. Eigenlijk is het heel eenvoudig: U zet zich niet af met uw standbeen, maar u steekt uw vrije been (uw zwaaibeen) ver naar voren, eigenlijk bijna gestrekt, en zet de voet met gestrekte enkel zachtjes en ontspannen neer. Dus verder naar voren dan u waarschijnlijk gewend bent. En probeer uw voet zo ontspannen mogelijk neer te zetten, eerst met de hiel en direct daarna de vóórvoet. Zachtjes... Nu het andere been, en ziedaar, u loopt in grote passen en bijna zonder u af te zetten. Dat is alles! U zult merken dat naar voren strekken van het been makkelijker gaat als u uw bovenlichaam daarbij iets opricht (zie het derde plaatje boven). In plaats daarvan kunt u ook tegelijk met het strekken van het been het bekken onder het bovenlichaam door naar voren brengen want dat komt uiteindelijk op hetzelfde neer. (met dank aan het UMC-N St. Radboud) "Stok-figuurtjes" in Parkinson-loop (links) en in balans-loop (rechts) De witte bovenlijnen geven het bekken aan. Klik in afb. voor de video (waarna Esc = Stop en F5 = Verdergaan) In het begin moet u even heel bewust zo lopen, maar na een tijdje hoeft dat niet meer. Als u namelijk terugvalt in uw oude loop merkt u dat meteen omdat u dan niet lekker meer loopt en iedereen u inhaalt. Het volstaat dan om even "de turbo open te zetten" door een paar keer bewust het zwaaibeen te strek- ken, en u loopt dan weer onbekommerd door tot de volgende boost. Wat doet deze methode voor u? In de eerste plaats geeft het accent op de voorzwaai u veiligheid en vertrouwen. U komt nu, door de naar voren geplaatste zwaaivoet, het overeind komen van uw bovenlichaam en het haast ontbreken van de afzet, met uw zwaartepunt meer boven de gehele voet te staan en minder boven de wankele vóórvoet. Zo zal door verbetering van balans, lichaamshouding en zicht de kans om te vallen verminderen. De balans maakt het immers mogelijk te stoppen of uit te wijken, en de rechtere lichaamshouding geeft meer overzicht waardoor u beter kunt anticiperen op de wereld om u heen zoals een onregelmatig wegdek, obstakels en medeweggebruikers. Bovendien zorgt de doelgerichte strekbeweging ervoor dat u minder slingerend loopt (vooral in de eerste meters), en dat maakt u weer minder kwetsbaar voor aanvaringen met terrastafeltjes of een rakelings passerende fietser. En doordat er minder horizontale krachten optreden (zacht neergezet zwaaibeen en passief afrollend standbeen) loopt u ook minder kans bij gladheid uit te glijden, wat enigszins doet denken aan de manier waarop een gezonde proef- persoon op glad ijs loopt. Verder krijgt het lopen door de grotere paslengte een hoger rendement, wat zich vertaalt naar meer snelheid en minder gauw moe. En door de rechtere houding is er minder kans op rugklachten. Het principe heeft ook betekenis bij de voor Parkinson zo typische start- en stop-problemen. Als u komt "vast" te staan, kunt u zich uit de verstarring bevrijden door het zwaaibeen stevig vooruit te strekken alsof u ergens overheen stapt, een overdreven variant van de balans-loop. En als het probleem zich beperkt tot een inzakkend looptempo, werkt een paar keer bewust strekken als een turbo. Maar er zijn ook patiënten die bij het lopen zo vóór op hun voorvoet komen te staan dat zij niet meer kunnen stoppen zonder voorover te vallen. Mocht de balansverbetering van het looppatroon dat niet voor- komen, dan zult u er mogelijk toch nog in slagen zich tijdig af te stoppen door met een stevig vooruit geplaatst zwaaibeen de voorwaartse balans extra te versterken. Wie overigens bij het lopen last heeft van verkramping van de tenen, is zeer geholpen met de ont- spanning en de betere doorbloeding. En dan heb ik het nog niet eens gehad over het sociale effect van een vloeiender en betrouwbaarder looppatroon. Heuvel opwaarts, met sterke tegenwind of met een zware tas zeulend heeft de balans-loop te weinig power en moet de energie noodgedwongen toch weer van de afzet komen. Maar dat geeft niet omdat de voorwaartse balans onder deze speciale omstandigheden niet kritiek is. Mits tijdig ingezet, verwacht ik dat deze benadering velen van u een hogere kwaliteit van leven en veiligheid kan bieden, en ik hoop dat het er toe bij kan dragen dat u langer zelfredzaam zult blijven. Verantwoording/Acknowledgement Schets van een Parkinson-patiënt Source Wikimedia Commons - Info - Creator Sir William Richard Gowers, 1886, Public domain / modified Kinematische figuur Met medewerking van het UMC-N St. Radboud
Naar boven Meer essays


# menno kater - De balans-loop, zelf-hulp brochure voor de loopproblemen bij Parkinson
Advertenties